Het is dan ook geen toeval dat onder zo’n boom alle generaties samenkomen. Baobab schenkt schaduw aan mensen onder een brandende zon, in een dor en droog landschap. Hij is een open en gastvrije ontmoetingsplaats voor iedereen. Op de affiche zien we hoe zijn schaduw ruimte biedt voor catechese, waar jong en oud samen leren en groeien in geloof. Het beeld is eenvoudig, maar diep betekenisvol: geloof wordt beleefd, gedeeld en gevierd in gemeenschap, in nabijheid, in het gewone leven.

Catechisten in Senegal – en in heel Afrika – vervullen een onmisbare opdracht in de Kerk. Zij geven catechese aan kinderen, jongeren en volwassenen en werken nauw samen met de priesters in de parochies. In zekere zin zijn ze te vergelijken met parochieassistenten bij ons, maar met één groot verschil: meestal ontvangen ze geen of slechts een zeer beperkte vergoeding. Als er middelen zijn, wordt vaak eerst geïnvesteerd in catechesemateriaal. En wanneer er toch een vergoeding is, bedraagt die soms niet meer dan 19 euro per maand. Priester Adrien Papa Sarr, diocesane verantwoordelijke voor catechese van het bisdom Kaolack, noemt catechisten de helden van het geloof in Afrika.

Samenkomen onder een baobab is vaak een vormingsmoment. Als u goed kijkt, dan ontdekt u op de affiche een aantal catechisten met een Bijbel in de hand. De jonge man, een jonge priester, die rechtop staat, geeft hier Bijbelonderricht. Dit onderricht valt onder het vormingsluik ‘geloofsinhoud’. Daarnaast worden er ook vormingssessies gegeven over teamvorming of specifieke catechese voor leeftijds- of andere doelgroepen, of hoe een gebedsmoment begeleiden,…

De volledige foto – deze op de affiche is wat bijgesneden naar het formaat van de affiche – toont ook kinderen die zich aansluiten bij deze ontmoeting. Priester Robert Dion, verantwoordelijke voor de catechese in het bisdom Tambacounda, waagt zich aan een opsomming van bevoorrechte plekken voor catechese: de christelijke gemeenschap, christelijke gezinnen, het doopcatechumenaat, de parochie, de katholieke scholen, kerkelijke verenigingen, bewegingen en groepen.

Net zoals een baobab zorgen catechisten dat het geloof diepgeworteld is. Zij verspreiden en bewaren het geloof. Zou het toeval zijn dat de Pauselijke Missiewerken in Senegal & Mauretanië een baobab in hun logo plaatsten? Zij vertellen verhalen van hoop verder en bieden beschutting aan wie zoekt naar God, zin en richting.

Catechisten zijn geen eenvoudige medewerkers, maar volwaardige actoren in de evangelisatie. Met weinig middelen, zowel materieel als spiritueel, brengen zij hoop, begeleiden zij hun gemeenschappen en houden zij het geloof levend. Zonder hen zou de evangelisatie in Afrika, en in de wereld, nooit dezelfde impact hebben gehad.

En toch blijven zij vaak onzichtbaar. Wanneer men spreekt over de ‘helden’ van de evangelisatie, denkt men meestal aan missionarissen, priesters of religieuzen. Catechisten blijven te vaak in de schaduw. Nochtans zijn zij het die, dag na dag, het geloof doorgeven in dorpen en steden, in afgelegen gebieden en drukke wijken. Ook hier bij ons.

Catechisten zijn niet ‘zomaar’ catechist. Zij beantwoorden een roep van Christus. Ze worden gezonden.

Overal in Afrika zijn catechisten het kloppend hart van de geloofsgemeenschap. In afgelegen dorpen leggen zij lange afstanden af om gebedsvieringen te leiden, de Schrift te verkondigen, mensen voor te bereiden op de sacramenten en hun gemeenschap samen te houden. Ze begraven de doden, begeleiden de levenden en beschermen hun gemeenschap tegen verdeeldheid en onverschilligheid. Vaak combineren zij deze inzet met werk op het land of een ander beroep, om hun gezin te onderhouden. Ook in de steden zijn catechisten actief: vrouwen en mannen die naast hun werk tijd vrijmaken om in het weekend catechese te geven. Soms zijn het ouders, soms jongeren, soms mensen die eenvoudigweg voelen dat zij willen bijdragen aan de zending van de Kerk. Hun inzet is groot, maar wordt nog te vaak onderschat.

De erkenning van hun roeping is dan ook van groot belang, niet alleen voor Afrika, maar voor de hele Kerk. Want waar het Evangelie groeit, waar gemeenschappen leven, daar zijn het vaak deze mannen en vrouwen die, in stilte en trouw, het verschil maken.

Vanuit het bisdom Thiès ontvingen we een verslag van priester Raymond Boucar Ndione over de catechese. ‘Ondanks grote afstanden zetten catechisten zich creatief en volhardend in voor de integrale vorming van kinderen. Catechese is een gedeelde verantwoordelijkheid – leve de catechese! Catechisten zijn, in alle eenvoud en toewijding, de stille helden en verspreiders van het geloof.’